Een “haaienhuid” voor de Baltic

Als je bij ons aan boord stapt, zal het onderwaterschip van de Baltic je waarschijnlijk nauwelijks opvallen. Je richt je aandacht op de boeg, het dek of de masten. En de rest zit onder water. Toch is het de moeite waard om daar eens extra aandacht aan te besteden.

In het water – of dat nou zoet, zout of brak is – leven natuurlijk allerlei organismen. Deze mossels, algen en zeepokken zijn voortdurend op zoek naar plekken om zich te nestelen en de huid van een schip is daarbij favoriet. 

Als er één zit, volgen er meer, en voor je het weet is je hele onderwaterschip gekoloniseerd door zeeplanten en -diertjes. Dat is op zich niet erg, alleen gaat je schip steeds trager door het water met al die meelifters.

zeilschip Baltic antifouling
De Baltic in 2018, met flinke aangroei (na 10 jaar stilliggen).

Antifouling

Om de aangroei te voorkomen, wordt bij elk schip antifouling aangebracht onder de waterlijn. In veel gevallen is dat een giftige of koperhoudende verf die in 1-2 jaar tijd langzaam oplost in het water. En daarna smeren ze er weer een nieuwe laag op…

Onacceptabel, vinden wij. We willen je juist laten zien hoe mooi, bijzonder en kwetsbaar de natuur in de poolgebieden is, dus een giftige antifouling is wat ons betreft geen optie. En dus zijn we op zoek gegaan naar milieuvriendelijke alternatieven voor antifouling.

Duurzame alternatieven

We onderzochten een hele range van milieuvriendelijke antifoulings. Van siliconen (niet geschikt voor varen door het drijfijs), tot epoxy- en vinylcoatings (wel geschikt voor de kou, maar elk kwartaal een onderwaterpoetsbeurt nodig, niet heel aanlokkelijk op Spitsbergen), en zelfs ultrasonic-systemen (heel effectief maar ze verstoren mogelijk de onderlinge communicatie tussen walvissen of dolfijnen). 

Elk duurzaam alternatief voor antifouling leek dus minder duurzame of praktische nadelen te hebben. Totdat we de (award-winning) “haaienhuid” van Finsulate ontdekten.   

Rik Breur, de ontwikkelaar van het materiaal, onderzocht hoe de natuur het aangroeiprobleem zélf oplost. Op een haaienhuid, of bij zee-egels, zie je bijvoorbeeld nooit meeliftende mossels of algen. Dat komt door de stekeltjes op hun huid.

De zee-egel van Finsulate

Deze microvezelstructuur is nagebootst in de antifouling-folie van Finsulate (biomimicry dus). De unieke zee-egelwrap voelt als een zacht tapijtje, maar dankzij de kleine stekeltjes kunnen mossels en algen zich niet aan de scheepshuid vastklampen.

Na de uitgebreide tests van TNO, MARIN en de TU Delft waren wij overtuigd. De antifouling-wrap van Finsulate is niet giftig, geschikt voor koude (én warme) gebieden en we kunnen er zeker zeven jaar mee vooruit, dus dat scheelt flink wat hellingbeurten. 

Finsulate antifouling milieuvriendelijk Baltic zeilschip

De Baltic gaat de komende jaren dus op pad met een 100% milieuvriendelijk tapijtje op het onderwaterschip.